Strona główna
 
Ciekawostki
SPRAWY HODOWLANE
Hodowla
Zoohigiena
Żywienie
Lęgi
Odchów
Choroby
Użytkowanie
Ekonomika
Trudne pytania
Zakładanie hodowli

 

 

 

Rozwój embrionu pisklęcia                embrion                             powrót ciekawostki                     
Jednym z największych cudów natury, jest transformacja jajka do pisklęcia. Pisklę pojawia się 
po ok. trzech tygodniach inkubacji (zależy to od gatunku ptaka). Jajo jest jedną z faz rozwoju 
nowego osobnika. Jest jego "magazynem" surowców odżywczych, pozwalających na rozwój 
zarodka bez dostępu do organizmu macierzystego i zewnętrznych źródeł pożywienia, oraz 
stosunkowo bezpieczne środowisko. Złożoność tego procesu postaram się pokrótce przybliżyć. 
Po zapłodnieniu kury przez koguta, rozpoczyna się cykl rozwoju embrionu, czyli rozwój komórki 
jajowej. Żeńska komórka rozrodcza zostaje otoczona w jajowodzie kolejnymi osłonkami. Po 
zniesieniu przez samicę jaj, są w większości przypadków przez nią wysiadywane, zapewniając 
tym samym, właściwą temperaturę i cały mikroklimat. 
widok żóltka z jaja przepiórki     
      
     
   

      Właściwa komórka jajowa składa się z żółtka 
      stanowiącego  materiał odżywczy    
        rozwijający się zarodek przepiórki




  








dla rozwijającego się zarodka 
 widok tarczki zarodkowej przepiórki zawierającej jądro       widok rowijającej się tarczki zarodkowej przepiórki z włuknami halazy  
 oraz tarczki zarodkowej zawierającej jądro.

Po zapłodnieniu z tej właśnie tarczy rozwija się zarodek. Kulę 
żółtkową otacza błona żółtkowa, którą otacza gruba warstwa 
białka. Żółtko może się jedynie obracać się wzdłuż osi długiej
jaja, gdyż pozostałe ruchy uniemożliwiają mu dwie chalazy. 
                                                                 
widok budowy halazy w jaju przepiórczymChalaza - przymocowane z jednej strony do żółtka z drugiej do 
białka zewnętrznego sznury gęstego białka, uniemożliwiające 
komórce jajowej ruchy wewnątrz jajka inne niż obrotowe, w ten 
sposób chronią zarodek. Chalazy umieszczone są po obu 
stronach żółtka wzdłuż osi jaja. Można je zauważyć podczas 
wybijania jajek, widoczne są wtedy jako białawe sznurowate 
zagęszczenia w białku jaja. Białko otoczone jest przez błonę 
pergaminową, złożoną z dwóch ściśle do siebie przylegających 
blaszek, które rozchodzą się jedynie przy tępym, szerokim 
zakończeniu jajka, otaczając komorę powietrzną. Z zewnątrz 
całe jajo otacza gruba skorupka, która może być sztywna, zależnie od wysycenia wapniem (ptaki). 
Skorupka posiada dużo tzw. porów, przez które do wnętrza jaja przenika tlen atmosferyczny i 
wydostaje się na zewnątrz dwutlenek węgla, powstały podczas przebiegu procesów życiowych 
zarodka. Dzięki jej porowatej strukturze, zostaje wydalany nie tylko dwutlenek węgla, ale również 
istnieje możliwość przepuszczania pary wodnej. Większość porów skupiona jest na tępym końcu
jaja. Skorupka pokryta jest z zewnątrz kutikulą, czyli błoną woskową, która utrudnia bakteriom 
dostęp do jaja. Dlatego nie należy przed przechowywaniem myć jaj, gdyż usuwa to błonę woskową 
i sprzyja dostępowi mikroorganizmów do wnętrza jaja. Jaja należy myć dopiero bezpośrednio 
przed spożyciem. Skorupa jaj nie jest jednorodna, lecz składa się z: 
- Warstwy zewnętrznej 
- Warstwy wewnętrznej 
Warstwa zewnętrzna zwana jest także gąbczastą lub wapienną. Zbudowana jest ona ze substancji
mineralnych osadzonych na matrycy włókienek keratynowo-kolagenowych. Zewnętrzna jej część 
to węglan wapnia, natomiast wewnętrzna magnez i fosfor. Warstwa wewnętrzna zwana jest także 
warstwą brodawkową lub mamiralną. Zbudowana jest ona z bezpostaciowej substancji mineralnej 
węglanu wapnia zgrupowanej wokół granulek matrycy białkowej Bezpośrednio pod skorupą 
znajdują się 2 błony jajowe. Pierwsza błona pod skorupowa jest grubsza, zaś druga cieńsza 
przylegająca do niej, nazywana jest około białkową. Wskutek różnicy temperatur ciała kury i 
otoczenia w momencie zniesienia jaja przez kurę, kurczy się treść jaja. Gdy treść jaja się kurczy 
wówczas błona około białkowa oddziela się od błony podskorupowej tworząc w tępym końcu jaja 
komorę powietrzną. Komora powietrzna może się swobodnie poruszać wokół białka lub stać 
nieruchomo tylko w tępym końcu jaja. Bezpośrednio pod błoną około białkową znajduje się białko. 
Białko nie jest substancją jednorodną, lecz składa się z czterech warstw: 
- Zewnętrzne białko rzadkie 
- Białko gęste 
- Wewnętrzne białko rzadkie 
- Białko około żółtkowe (warstwa chalazowa z chalazami). 
- Chalazy i białko gęste mają za zadanie utrzymanie żółtka w położeniu centralnym treści jaja. 
- Żółtko zajmuje centralną pozycję treści jaja. Żółtko jest otoczone błoną vitelinową, która nadaje 
   mu kształt i zabezpiecza przed zmieszaniem się z białkiem. Żółtko składa się z naprzemianległych
   6 warstw jasnych i 6 warstw ciemnych. 
- żółtko jasne jest żółtkiem rozrodczym (86% wody, mało białek i lipidów) 
- żółtko ciemne jest żółtkiem twórczym (40% wody, 17% białka, 36% tłuszczu) 
Żółtka jasnego jest w jaju trochę mniej niż żółtka ciemnego. W centrum żółtka znajduje się rdzeń 
o jaśniejszym zabarwieniu, jest to latebra. Latebra jest połączona wąska szyjką z tarczką zarodkową 
znajdującą się na powierzchni żółtka. Po niżej podaję obraz przekroju jaja. 
widok przekroju jaja przepiórczego
Przekrój kolorowy jaja przepiórczego
1. Skorupka; 2. Membrana zewnętrzna; 3. Membrana wewnętrzna; 4. Chalaza; 5. Białko zewnętrzne 
(białko zewnętrzne cienkie); 6. Białko wewnętrzne (wewnętrzne grube białko); 7. Vitelline 
membrana; 8. Jądro od schlebiać niskim instynktom; 9. Zarodkowy dysk blastoderm ); 10. Żółtko; 
11. Białe żółtko; 12. Białko wewnętrzne; 13. Chalaza; 14. Komora powietrzna; 15. Kutikula; 


Po takim zapoznaniu się z budową jaja, można dalej kontynuować omawianie procesu kolejnych 
etapów worzenia się pisklęcia. Po zapłodnieniu, najpierw wszystkie komórki są podobne, ale w 
wyniku ciągłego rozwoju embrionu, zaczyna się pojawiać ich zróżnicowanie. 

widok embrionu przepiórczego w skorupie jajawidok embrionu przepiórczego w żółtku

Jedne komórki stają się organami, 
pełniącymi ważne funkcje w 
organizmie, inne stają się skrzydłami 
lub nogą. W dalszym toku inkubacji 
(lub w naturze pod kwoką - wylęgania), 
pojawia się grupa komórek, a w 
dalszym procesie rozwija się głowa 
i kręgosłup, prekursor obszaru układu 
trawiennego. Powstają liczne punkty 
(place lub "wyspy" ) krwi rozwijające 
się w późniejszej fazie, w naczynia krwionośne oraz jego cały system, jak również zaczyna rozwijać 
się oko. W drugim dniu wylęgania,te opisane tzw. "wyspy krwi" zaczynają tworzyć krwionośny 
system naczyniowy oraz serce. Około 44-tej godziny, system naczyniowy i serce łączą się 
(serce zaczyna łomotać). Są utworzone dwa odrębne systemy krążeniowe - dla embriona 
i witeliny. Na końcu trzeciego dnia  wylęgania, zaczyna się rozwijać dziób, pojawiają się zaczątki 
skrzydeł i nóg. Zarysy postaci pisklęta zaczyna się wyginać i kontynuuje to w czwartym dniu. 
widok embrionów przepiórek w 5 i 7 dniu rozwoju w skorupieCałe ciało stroną wewnętrzną, leży na worku z 
żółtkiem  wygięte w kształcie litery C. Usta, język 
i nosowe doły rozwijają się razem z systemami: 
trawiennym i oddechowym. Serce kontynuuje swoje 
powiększanie, chociaż nie zostało jeszcze połączone 
z ciałem pisklęcia. Można zobaczyć je łomoczące, 
otwierając ostrożnie jajko. Inne wewnętrzne organy 
kontynuują rozwijanie. Do końca czwartego dnia 
wylęgania, embrion ma wszystkie organy potrzebne 
do podtrzymania życia po wylęgu. Większą ich część, 
można już zidentyfikować. Jednak na  tym etapie, 
embrion ptaków nie można jeszcze odróżnić od 
embrionów innych zwierząt z tego samego okresu. 
Jednak coraz szybciej się rozwija i rośnie. W 
siódmym dniu serce jest połączone w jamie 
piersiowej, pojawiają się wyrostki na skrzydłach
 i stopach.  Embrion zaczyna wyglądać jak ptak. Po 
dziesiątym dniu wylęgania, pióra i obszary 
zawiązywania piór, są widoczne. Również dziób robi 
się twardy. W czternastym dniu, formuja się pazury 
i embrion przemieszcza się, do zajęcia optymalnej 
pozycji wylęgowej. W przypadku przepiórki w 16-17 
dniu (kura 20-21 dni), dziób przebija powietrzną 
komorę w jaju. Od tego momentu powietrzne 
oddychanie jest rozpoczęte. Po 17 dniach wylęgania, 
Allantois który służył jako płuca, zaczyna wysychać 
od momentu, jak pisklę zaczyna używać własnych płuc. Pisklę kontynuuje wypychać głowę na 
zewnątrz. Na skutek użycia przez pisklę dzioba, z jego ostrą rogową strukturą oraz mocnego 
szyjnego mięśnia na jej odwrocie, powoduje ucięcie skorupy i błony. Po tym wyczynie, pisklę 
odpoczywa. Po takim odpoczynku kontynuuje opuszczenie skorupy. Gdy ją opuści, wylęg jest 
kompletny. 
Po niżej podaję teoretyczny schemat tego procesu: 
      
widok embrionu przepiórki w 13 dniu rozwoju widok embrionu przepiórki w 16 dniu rozwoju
schemat rozwoju embrionu przepiórki między 1 a 17 dniem
Podczas Wylęgania: 
Pierwszego dnia 
16 godzin - pierwsze oznaki podobieństwa embriona do pisklęcia 
18 godzin - pojawienie się zaczątków systemu trawiennego 
20 godzin - pojawienie się kręgosłupa 
21 godzin - początki nerwowego systemu 
22 godzin - zaczątki głowy 
24 godzin - zaczątki oka 
Drugiego dnia 
25 godzin - zaczątki serca 
35 godzin - zaczątki ucha 
42 godzin - pierwsze uderzenia serca 
Trzeciego dnia 
60 godzin - zaczątki nosa 
62 godzin - zaczątki nóg 
64 godzin - zaczątki skrzydeł 
Czwartego dnia - zaczątki języka 
Piątego dnia - formowanie reprodukcyjnych organów i zróżnicowania płci 
Szóstego dnia - rozwój dzioba 
Ósmego dnia - zaczątki piór 
Dziesiątego dnia - początki twardnienia dzioba 
Trzynastego dnia - pojawienie się pazurów 
ej (do rozbicia skorupy) 
Piętnastego dnia - dziób obraca się do komórki powietrznej 
Szesnastego dnia - torba żółtka zaczyna się wchłaniać do jamy ciała, embrion zajmuje praktycznie 
całą przestrzeń w jajku oprócz powietrznej komórki 
Siedemnastego dnia - przebija komorę powietrzną i skorupę jajka. Rozpoczyna okres wyklucia. 


                                                                                                        powrót ciekawostki
        
 
Copyright © 2007, ecofarming. Wszelkie prawa zastrzeżone